Құқықтану кафедрасы

Құқықтану кафедрасының құрылу тарихы университеттің қалыптасу тарихымен тығыз байланысты.

1990 жылдың бас кезінде аймақ жоғарғы білікті заң мамандарына мұқтаж еді, яғни бұл кезеңде қазақстандықтардың өмірінің барлық салаларында үлкен өзгеріс кезеңі болатын. Заң саласының өзіндік қалыптасуын бастау үшін, жас мемлекеттің құқықтық саласындағы ерекшеліктерін терең түсінетін жаңа форматтағы мамандар қажет болды.

Аймаққа алғашқы заң мамандарын дайында- уда сапалы профессор-оқытушылар құрамымен қамтамасыз ету қарапайым міндет емес еді, дегенмен бұл алғашқы бастама және Ақтөбе облысындағы сол кездегі жалғыз жоғары мектеп тәжірибесі болатын.

Университет басшылары осындай күрделі мәселелені шешуде табандылық танытты, құқық саласында үлкен еңбек өтілі бар және ғылыми дәрежесі бар жоғары білікті мамандарды іздеді.

Бұл кезде университет президенті Темірхан Байбосынұлы Бердімұратов өңірде заң мамандығы бойынша жоғары оқу орнын ашуға күш салды, Мәскеулік заңгер-ғалымдар мен тәжірибелі мамандарды тартты.

Сонымен, ҚОХУ-дің алғашқы заңгер студенттері заң ғылымдарының докторы, РФ профессоры В.В.Безбах, заң ғылымдарының докторы, профессор, РФ-ның еңбек сіңірген заңгері В.П.Серегин; ҚР Ішкі істер министрі,

генерал-лейтенат К.Сүлейменов (1999); Қазақстан Республикасының Бас прокуроры Ю.Л.Хитрин (1999); қазақстанның бірінші Ханымы С.А.Назарбаева (2000); ҚР ҒА-ның мемлекет және құқық Институтының ғалымы, заң ғылымдарының докторы, профессор Л.Р.Насыров, заң ғылымдарының докторы, профессор Н.К.Абузяров, заң ғылымдарының докторы, профессор Л.Т.Жанұзақов және т.б. беделді тұлғалардың дәрістерін тыңдау бақытына ие болды.

Осындай нағыз Тұлғалар, жоғары деңгейдегі мамандар оқу орнындағы заң мамандарының іргетасын берік қалады. Олардың еңбектерінің нәтижелері күні бүгінге дейін байқалады. Бұл, бірінші кезекте, университет түлектерінің үлкен адам болып, өздерінің тәлімгерлерінің кәсіби жолдарын жалғастырып, университет интеллигенциясының жеке қасиеттерін бой- ларында сақтаған. Олардың арасында облыс прокурорының көмекшісі, кіші заң кеңесшісі

 Н.Ю. Белоусова; Темір ауданының про­куроры, кіші заң кеңесшісі Е.Е.Есмуханов; Қарғалы ауданының прокуроры, заң кеңесшісі М.К.Дәулетов; қылмыстық үдерістің сотқа дейінгі кезеңінің заңдылғын бақылау бой- ынша Басқарманың бас прокуроры, кіші заң кеңесшісі А.Е.Умбеталин; ҚР УКПС и СУ ГП құқықтық статистика қалыптастыру бөлімінің маманы А.Б.Танкеев; Ақтөбе об- лысы бойынша салық Департаментінің ведомостық бақылау басқармасының жетекшісі

А.Б.Көжербаев; Ақтөбе облысы бойынша ке ден Департаментінің ОКДРМ и ТС ТК кедендік бақылауды ұйымдастыру Басқармасының бас маманы А.И.Шишкин; Ақтөбе облысының СБ ІІД тергеушісі С.А.Әбділдин; Ақтөбе облысы бойынша экономикалық және коррупциялың қылмыспен күрес бойынша Департамент поли­графы М.К.Шілмаханов.

Кафедраны заң ғылымдарының канди­даты, доцент Л.Р.Насырова (1995-1996);

заң ғылымдарының докторы, профессор

В.П.Серегин (1996-1998); заң ғылымдарының докторы, профессор А.М.Нұрмағамбетов (1998­2002г); заң ғылымдарының кандидаты, доцент А.Б.Кошикова (2002-2002); заң ғылымдарының кандидаты, доцент Р.Ш.Жумагазиева (2002­

2008    г.); заң ғылымдарының кандидаты, доцент Д.А.Исайкин (2009-2012 г.). басқарды.

Жылдар бойы жэне күні бүгінге дейін кафедра- да 7 заң ғылымдарының докторлары В.П.Серегин, Т.А.Ағдарбеков, С.Е.Қаиржанова, Г.С.Мәуленов, Е. О .Түзелбаев, А. М. Нұрмағамбетов, А. А. Смағұлов, 50-ден астам заң ғылымдарының кандидаттары, 20-дай заң саласының тәжірибелі мамандары мен ғылым магистрлері, 30-дан астам аға оқытушылар қызмет етеді.

Бүгінгі күні кафедра университет қабырғасындағы ғылыми қызметте белгілі нәтижеге жетіп, өздерінің докторлық, кандидаттық және магистрлік диссертацияларын қорғады Олардың ішінде А.Б.Кошиков, Р.Ш.Жұмағазиева, З.М.Баймағамбетов, А.А.Жұмабаев, А.А.Қуатов.

Бүгінгі күні кафедрада 1300 студент, 70-тей магистрант, 27-дей оқытушылар бар. Өңірдің заң ғылымыныңдамуынаөзүлестерінқосқанғалымдар А.А.Смағұлов, Е.О.Түзелбаев, А.М.Нұрмағанбетов, Л.Р.Насырова, Д.А.Исайкин, Р.Ш.Жұмағазиева, А.С.Смағұлова, Н.И.Каирова,    А.Б.Төреқұлов,

С.К.Бекмағамбетов, Т.Ж.Қаратаев, А.А.Гасанов, М.Е.Али, Ф.Ғалым, Б.А.Телібеков, А.Смағұлов, А.К.Сабитаева, Э.А.Ациева, А.А.Жұмабаева кафе­драда еңбек етуде.

Кафедрада күні бүгін қазақстан заңдарының ең көкейтесті және басым бағыттары бой­ынша ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүргізіп келеді. Тек қана соңғы 2 жылда (2012-2013 жж) халықаралық, республикалық, оқу орындары арасындағы конференциялар материалдарының жинақтарын мен БАҚ беттеріне 50-ден астам ғылыми мақалаларды, оқу құралдары мен моно- графияларды жарыққа шығарды.

Университеттің ғылыми қызметін жекелеу, кафедраның ғылыми бағытының өзектілігіне бай- ланысты зерттеу жұмысын бастауда материалдық база құру, «Академиялық кафедра» жобасын құру бойынша ғылыми құрылымдық бөлімшелер ашу жұмыстары басталмақ. Құқықтану кафедрасын- да аталған бағытта академиялық кафедралардың төмендегідей ғылыми бағыттары дами бастады:

-         Гендерлік теңдік пен медитация саласындағы заңдарды жетілдіру, ғылыми жетекшісі, кафедра меңгерушісі, з.ғ.к., профес­сор Н.И.Каирова;

-         Компаративистика жәнехалыңаралың жеке ңұңың, ғылыми жетекшісі, кафедра меңгеруші, з.ғ.к., профессор Д.А.Исайкин;

Криминалистика және соттың сарап тама, ғылыми жетекші, кафедра меңгерушісі, з.ғ.к., доцент А.А.Гасанов;

-       Алдын ала тексеру жүргізу кезе- ңіндегі конституционалды құқықтың про- цессуальды кепілдемесі, ғылыми жетекші, ка­федра меңгерушісі, з.ғ.к., доцент Т.Ж.Қаратаев;

-       ҚР қылмыстық саясатты жүзеге асыруда жазаны орындауды, соттық бақылауды жүзеге асыру жағдайлары мен перспективалары, ғылыми жетекші, кафедра меңгерушісі, з.ғ.к., аға оқытушы М.Е.Али;

-       ҚР азаматтарын конституционал­ды және азаматтық қорғау ңұқықтық са- ясаты, ғылыми жетекші, кафедра меңгерушісі, з.ғ.к., PhD докторы, доцент А.С.Смағұлова.

Оқу үдерісінде көптеген студенттер мен ма- гистранттар ғылыми-зерттеу жұмыстарымен айналысуғатырысады, ғылымиконференцияларға қатысады, «Криминалист», «Цивилист», «Феми­да» атты кафедраның студенттік ғылыми қоғамы жұмысына атсалысады.

Студенттерге болашақ мамандығы бойынша тұрғындарға кәсіби және құқықтық көмек көрсету мақсатында кафедра жанынан «Құқықтық және консалтингтік орталық» құрылған.

Оқу жылы барысында студенттер мен магистранттардың барлық пәндер бойынша оқу- әдістемелік құжаттарға кіруге болатын арнайы компьютерлік оқу материалдарын оқуға және алуға мүмкіндіктері болады.

-        «Заңгер» ақпараттық орталығында студент­тер мен магистранттар электронды түрдегі «Юрист» құқықтық базасы мен халықаралық заңдарға кіріп пайдалана алады.

-        Көптеген жылдар бойы кафедра Астана қаласындағы «Қазақстан Республикасы Заң Ин­ституты» МУ, Ақтөбе облысының Прокуротурасы, Ақтөбе облыстық соты, сот актілерін орындау бой­ынша Департамент, Ақтөбе облыстық ішкі істер Департаменті, Облыстық адвокаттар коллегиясы, Ақтөбе облысы бойынша әділет Департаменті, ҚР ІІМ Ақтөбе заң институты, Ақтөбе облысының На- тариальды палатасы сияқты мекемелермен бай- ланыс орнатқан, олардың базасында студенттер мен магистранттар тәжірибеден, тағылымдамадан өтеді және зерттеу үшін эмпирикалық материал- дарды меңгереді.

-        Кафедраның білім беру үдерісі дәріс, практикалық және практикумдар жүргізу үшін арнаулы кабинеттерде өтеді, «Оқу соты залы», «Құқық пен мемлекетті теориялық зерттеу», «Криминалистика және соттық экспертология» ғылыми-зерттеу зертханалары.

-        Кафедра халықаралық байланыс пен жақсы дәріскерлерді тартуда оқу ордасының дәстүрін жалғастырып келеді. Қазіргі таңда Ресей, Қырғызстан, Оңтүстік Корея, Америка және Польша секілді серіктес ЖОО-мен бестен астам келісімшарт жасасқан.

-                                                         Студенттердің жеке тұлғалық әлеуеттерін ашуда мәдени білім беру жұмыстарын жүргізу тиімді тәсіл болып саналады. Студенттер мен магистранттар республикалық және өңірлік деңгейлердегі мәдени-танымдық іс-шараларға белсенді қатысады: «Студент қатарына

-              қабылдау», «Студенттік көктем», «КТК», «Аль­ма-матер аруы» т.б. мерекелік іс-шаралар мен те­атр, мұражай, кинотеатрға бару, шығармашылық көрмелер ұйымдастыру жүйелі жүргізіледі.

-        Заңгер студенттер арасында өз өңірі мен уни- верситетке және Қазақстанға танымал спорт- шылар бар.Олар: Н.Қалжанов (бокстан ҚР-ның бірнеше дүркін чемпионы), М.Шолпан (еркін күрестен спорт шебері), Р.Алекенов (грек-рим күресінен), А.Аманжол (дзюдо, самбо, с.ш.к.), Ж.Тілеуғабылов (кикбоксинг), С.Қожас (казак- ша күрес, дзюдо), Ж.Амангелді (волейбол), Е.Тыныштықов (бокс), М.Ерсаинова (волейбол, баскетбол, стрейтбол), А.Нитуллина (футбол, та- эквандо), Ә.Сапарбаев (еркін күрес), Қ.Нұрберген (бокс), С.Алдиярова (пневматикалық қарудан ату) және т.б. Білімді, белсенді, өнерлі студенттердің аттарын бұдан ары қарай да жалғастыруға бол- ды.

-        Құқықтану кафедрасы университет тарихы- мен тғыз байланысты, ең алғашқы бөлімшелердің бірі. 2011 жылдың ерекше жағымды оқиғасы аталған кафедрада алғашқы магистатураның ашылуы болды.

-        Кафедраның 20 жылдық қажырлы қызметі барысында 3700 заңгер, оның ішінде 1400-ден астам маман-заңгер, 2250-дан астам бакалавр, алғаш рет батыс өңірінде 16 құқық магистрі дай- ындалды.